Je kent het gevoel vast wel. Je wordt wakker met een plan. Om 10 uur 's ochtends is het plan nog intact, maar jij niet meer. De energie die je nodig had om het uit te voeren, is ergens tussen de eerste e-mail en de tweede kop koffie weggevloeid. Je probeert je er met wilskracht doorheen te worstelen. Je probeert je met je gedachten weer te concentreren. Geen van beide werkt.
Dit is het probleem dat statusbeheer oplost. En de reden waarom de meeste mensen het nooit oplossen, is dat ze hun status zien als het weer: iets dat hen overkomt, in plaats van wat het werkelijk is: een resultaat dat ze zelf kunnen beïnvloeden.
Kort antwoord
Tony Robbins’ ‘state management’ is de kunst om je fysieke, mentale en emotionele toestand bewust te sturen, zodat je de kwaliteit van je beslissingen, acties en resultaten bepaalt. Tony’s model is gebaseerd op één enkel principe: State = Story = Strategy. Je toestand bepaalt het verhaal dat je jezelf vertelt, en dat bepaalt de strategie die je uitvoert. Verander de toestand en de rest valt op zijn plaats. De toestand zelf wordt beïnvloed door drie factoren die Tony de Triade noemt: fysiologie (hoe je je lichaam gebruikt), focus (waar je je aandacht op richt) en taal (de woorden en vragen die je in jezelf en hardop gebruikt). Beheers deze drie, en je bent niet langer overgeleverd aan hoe je je voelt.
Waarom de staat alles regelt
De meeste mensen proberen hun leven op orde te krijgen door van strategie te veranderen. Een nieuw productiviteitssysteem. Een nieuw dieet. Een nieuwe ochtendroutine. Ze verwachten dat die strategie het gewenste resultaat oplevert. Als dat niet gebeurt, gaan ze ervan uit dat de strategie verkeerd was en gaan ze op zoek naar de volgende.
Tony Robbins heeft al meer dan 45 jaar met meer dan 50 miljoen mensen in 195 landen gewerkt, en in bijna alle gevallen zie je hetzelfde patroon: de strategie was zelden het probleem. Het ging om de gemoedstoestand. Een briljante strategie die in een slechte gemoedstoestand wordt uitgevoerd, levert niets op. Een gemiddelde strategie die in peak state wordt uitgevoerd, levert peak state buitengewone resultaten op.
Jij versus de meeste mensen: de meeste mensen lezen die zin en blijven hun strategie aanpassen. Jij bent hier omdat je al vermoedt dat het antwoord ergens anders ligt.
Je gemoedstoestand gaat aan alles vooraf. Voordat je een beslissing neemt, bevind je je in een bepaalde gemoedstoestand. Voordat je een gesprek voert, bevind je je in een bepaalde gemoedstoestand. Voordat je die e-mail schrijft, dat bericht verstuurt of de kamer binnenloopt, bevind je je in een bepaalde gemoedstoestand. En die gemoedstoestand bepaalt stilletjes welke versie van jezelf naar voren komt.
Dit is de basis van de belangrijkste leer van Tony Robbins: verander je gemoedstoestand en je verandert wat er in de komende zestig seconden mogelijk wordt.
Waarom is de situatie belangrijker dan de strategie?
Je gemoedstoestand bepaalt welke strategieën je überhaupt kunt zien. In een slechte gemoedstoestand beperkt je brein de keuzes tot defensieve opties. In een peak state maakt het gebruik van creatieve en vindingrijke opties die er altijd al waren, maar voor jou onzichtbaar waren. Onderzoek in de affectieve neurowetenschap bevestigt dit: je gemoedstoestand beïnvloedt rechtstreeks welke neurale netwerken actief zijn tijdens het nemen van beslissingen. Daarom kan dezelfde persoon het ene moment een probleem moeiteloos oplossen en zich het volgende moment erdoor verlamd voelen.
Staat = Verhaal = Strategie
Dit is de redenering die Tony gebruikt om uit te leggen waarom de staat het hefboompunt is.
Je gemoedstoestand, de fysieke en emotionele toestand waarin je je op dit moment bevindt, bepaalt het verhaal dat je jezelf vertelt over wat er gebeurt. Dat verhaal bepaalt de strategie die je kiest. Die strategie levert het resultaat op.
Als je zelfvertrouwen laag is, wordt je verhaal er een van beperkingen. "Ik ben niet goed genoeg. Dit gaat niet lukken. Ik heb het al eens geprobeerd." Vanuit dat verhaal kies je voor een strategie van ontwijking, aarzeling of halfslachtige maatregelen. Die strategie levert een resultaat op dat het oorspronkelijke verhaal bevestigt. De cirkel is rond. Je blijft waar je bent.
Keer de keten om en de lus breekt. Verander de situatie, en er ontvouwt zich een ander verhaal. Uit dat verhaal volgt een andere strategie. Uit die strategie volgt een ander resultaat.
Daarom zegt Tony dat je bij de bron moet beginnen. Je hoeft niet harder aan de strategie te werken. Je moet veranderen wat eraan ten grondslag ligt.
De Triade: de enige drie krachten die de staat beheersen
Je kunt je gemoedstoestand niet veranderen door er gewoon voor te kiezen. Je hebt het geprobeerd. Het werkt niet. Je gemoedstoestand wordt niet bepaald door wilskracht. Hij wordt bepaald door drie specifieke factoren, en dat zijn de enige drie. Tony noemt ze de Triade: fysiologie, focus en taal.
Deze drie factoren wegen niet even zwaar. Tony is duidelijk: fysiologie komt op de eerste plaats. Niet omdat de andere factoren er niet toe doen, maar omdat ze daar van afhangen. De geest kan een lichaam dat oppervlakkig ademt, onderuitgezakt zit en uitgeput is, niet zomaar negeren. Verander het lichaam, en de geest volgt binnen enkele seconden.
Onderdeel 1: Fysiologie
Hoe je je lichaam op elk moment gebruikt, is de snelste en meest betrouwbare manier om je gemoedstoestand te veranderen. Houding, ademhaling, beweging en spanning geven allemaal signalen aan je zenuwstelsel over welke gemoedstoestand er moet ontstaan.
Ga rechtop staan, adem diep in je buik, beweeg je lichaam bewust, en binnen twee minuten heeft je lichaam je biochemie al veranderd. Onderzoek naar ‘embodied cognition’ heeft aangetoond dat alleen al je houding invloed heeft op je testosteron, cortisol en je zelfvertrouwen. Het lichaam is geen passief voertuig voor de geest. Het is de basis.
Daarom begint Tony’s priming met ademhaling en beweging. Hij probeert niet wakker te worden. Hij creëert de gemoedstoestand van waaruit hij de dag zal doorbrengen.
De meeste mensen slaan dit over en proberen zich met hun gedachten in een betere gemoedstoestand te brengen. Je weet al hoe dat afloopt.
Punt 2: Focus
Waar je aandacht naartoe gaat, daar stroomt je energie naartoe. Deze uitspraak is pas zinvol als je begrijpt wat er werkelijk mee bedoeld wordt. Aandacht is een eindige biologische hulpbron. De hersenen kunnen zich niet even goed op twee dingen tegelijk concentreren. Waar je je aandacht op richt, wordt op dat moment het enige dat je zenuwstelsel als echt beschouwt.
Als je je richt op wat er ontbreekt, wat er mis is, wat er mis zou kunnen gaan, reageert je lichaam alsof die dingen daadwerkelijk gebeuren. Als je je richt op wat er mogelijk is, waar je invloed op hebt, wat je kunt geven, roept je lichaam een heel andere toestand op.
Dit is geen positief denken. Het is het strategisch inzetten van een beperkte hulpbron op datgene wat de omstandigheden creëert die je nodig hebt om het werk voor je te doen.
Pijler 3: Taal
De woorden die je gebruikt, bepalen de betekenis die je hersenen toekennen aan wat er gebeurt. Dezelfde gebeurtenis die wordt omschreven als ‘een ramp’ of ‘een tegenslag’ roept twee totaal verschillende gemoedstoestanden op. De vragen die je jezelf stelt, zijn nog krachtiger. ‘Waarom overkomt mij dit altijd?’ en ‘Wat kan ik hiervan leren?’ sturen je hersenen in tegengestelde richtingen.
Je emoties leren beheersen begint hier, bij de woorden. Verander de vraag, verander de zoektocht, verander het antwoord dat je geest geeft.
Waarom peak state brengen
De eerste keer dat je bewust probeert je gemoedstoestand te veranderen, voelt dat gekunsteld aan. Je gaat rechter staan, je ademt dieper, je verlegt je aandacht en je wacht tot je je anders gaat voelen. Soms lukt het. Soms niet.
Dit is normaal. Het beheersen van je gemoedstoestand is een vaardigheid die je kunt aanleren, geen trucje dat je zomaar even doet. Uit onderzoek van het Snyder Lab for Genetics aan de Stanford University, waarbij deelnemers aan evenementen van Tony Robbins werden gevolgd, bleek een stijging van 159% in hormonen die neuroplasticiteit bevorderen en een verbetering van 139% in de verhouding tussen cortisol en testosteron. Het biologische vermogen om je gemoedstoestand te veranderen, neemt toe door oefening. Het zenuwstelsel leert.
Oefening baart kunst. Dat geldt ook voor het beheersen van je gemoedstoestand. Elke keer dat je bewust je lichaamssignalen aanpast, je aandacht verlegt of je innerlijke dialoog verandert, train je een systeem dat de volgende keer sneller reageert. Na genoeg herhalingen wordt die nieuwe gemoedstoestand je standaard.
Hoe lang duurt het om state management te leren?
De eerste veranderingen merk je al binnen enkele minuten door fysiologische aanpassingen. Betrouwbare, bewuste beheersing van je gemoedstoestand ontwikkelt zich meestal na weken van dagelijkse oefening. Onderzoek naar de vorming van neurale patronen wijst uit dat consequent oefenen gedurende 60 tot 90 dagen meetbare veranderingen teweegbrengt in je standaard emotionele reacties. De vaardigheid wordt steeds sterker: elke herhaling maakt de volgende makkelijker.
Als strategie alleen niet meer werkt
Als je dit leest, is er waarschijnlijk een doel waar je al langer aan werkt dan je had verwacht. Je hebt de informatie. Je hebt het plan. Je hebt de discipline, meestal tenminste. En toch is de kloof tussen waar je nu bent en waar je wilt zijn nog niet gedicht.
Dit is het moment om te stoppen met het toevoegen van strategieën en te beginnen met het veranderen van je mindset. De volgende doorbraak is niet weer een nieuw raamwerk. Het is de mindset waarmee je het raamwerk dat je al hebt, in de praktijk brengt.
Dit is precies waar Tony zich mee bezighoudt bij Unleash the Power Within UPW): vier dagen intensieve live-training. De firewalk de eerste avond is geen metafoor. Het is het eerste bewijs dat je peak state commando in een peak state kunt komen, zelfs als elk signaal in je lichaam zegt dat het niet kan. Ontdek Unleash the Power Within →
De dagelijkse oefening waarbij de staat voorop staat
Het principe is simpel. Voordat je aan iets belangrijks begint, doe je eerst een check van je toestand. Fysiek: hoe voelt je lichaam op dit moment? Focus: waar gaat je aandacht naar uit? Taal: wat zeg je tegen jezelf, en welke vragen stel je jezelf?
Als een van die drie niet klopt, pas je het aan voordat je in actie komt. Je gaat niet met jezelf in discussie over of je er wel zin in hebt. Je verandert de input en de output verandert.
Wat is de snelste manier om van staat te veranderen?
Verander je lichaamsfuncties. Sta op, haal zestig seconden lang diep adem, beweeg je lichaam intensief en verander je houding. Je lichaamsfuncties vormen de basis van je gemoedstoestand. De geest volgt het lichaam, niet andersom. Daarom begint Tony elke sessie, elke toespraak en elke ochtend met beweging. Dat is de hefboom die het snelst reageert.
De ommekeer die alles verandert
Je bent hier gekomen op zoek naar een manier om je gemoedstoestand te beheersen. Je weet nu dat je gemoedstoestand geen gevoel is dat je kunt beheersen, maar een systeem dat je kunt vormgeven, en dat dat systeem precies drie hefbomen heeft. De kloof tussen dit weten en er gebruik van maken is niet groot. Het is één beslissing, die je nu neemt.
Oefening baart kunst, en vaardigheid begint met één enkele herhaling.
Begin vandaag nog: kies het volgende moment waarop je moet presteren, het volgende telefoontje, het volgende gesprek, het volgende uur waarin je je moet concentreren. Voer twee minuten voordat het begint de Triade uit. Beweeg je lichaam. Richt je aandacht. Verander één vraag die je jezelf stelt. Stap dan het moment binnen. Dat is het beheersen van je gemoedstoestand. Daar begint de rest van het werk.
