Je weet dat je kunt groeien. Je hebt de artikelen gelezen. Je hebt tegen jezelf in de spiegel gezegd: „nog niet“. En op een zware dag klinkt die oude innerlijke stem nog steeds luider dan welke zin je ook hebt geleerd.
Die kloof komt niet door een gebrek aan discipline. Het betekent dat je wel hebt gehoord wat een groeimindset is, maar dat je er nooit in bent getraind.
Belangrijkste opmerkingen
- Een groeimindset is de overtuiging dat vaardigheden je kunt ontwikkelen door hard te werken, een goede strategie te volgen en feedback te krijgen. Dit concept is onderzocht door Carol Dweck, een psychologe aan Stanford.
- Een groeimindset blijft bestaan als het een aangeleerde emotionele associatie wordt, niet als het gewoon een positieve zin is die je steeds in je hoofd herhaalt.
- Uit een nationaal onderzoek onder meer dan 12.000 Amerikaanse leerlingen (Nature, 2019) bleek dat leerlingen met lagere prestaties ongeveer 0,10 cijferpunten beter scoorden, en die verbetering was groter als hun klasgenoten hen steunden bij uitdagend werk.
- Tony Robbins legt uit dat er drie factoren zijn die je mindset op dat moment beïnvloeden: fysiologie, focus en overtuigingen.
- De snelste manier om te beginnen is door vandaag één vaste overtuiging te noemen en één concrete handeling te koppelen aan wat er in de plaats moet komen.
Wat een groeimindset eigenlijk is
Een groeimindset is de overtuiging dat je intelligentie, vaardigheden en karakter je kunt ontwikkelen door inspanning, een goede strategie en feedback, in plaats van dat ze bij je geboorte al vastliggen. Carol Dweck, psychologe aan Stanford, heeft deze term geïntroduceerd nadat ze had onderzocht hoe mensen reageren op moeilijkheden.
Het tegenovergestelde is een vaste mindset: de overtuiging dat je talent een vaste hoeveelheid is. Met een vaste mindset is een mislukking een vonnis. Met een groeimindset is een mislukking informatie.
Dat verschil bepaalt wat je daarna doet. Een vonnis zorgt ervoor dat je je verstopt. Informatie zorgt ervoor dat je je aanpast.
Een groeimindset betekent niet dat je denkt dat je alles kunt. Het betekent dat je gelooft dat je beter kunt worden in wat er echt toe doet, en dat je je daar ook naar gedraagt.
Tony Robbins heeft al 45 jaar lang een nauw verwant principe bijgebracht aan meer dan 50 miljoen mensen in 195 landen: CANI, Constant And Never-ending Improvement. Je kunt de volledige filosofie terugvinden in de kernleer van Tony Robbins.
Waarom de slogan het laat afweten als je hem het hardst nodig hebt
Er is je verteld dat je positief moet denken. Er is je verteld dat je het woordje ‘nog’ moet toevoegen. Deze hulpmiddelen zijn niet verkeerd. Maar onder druk schieten ze tekort.
Stel je eens voor: je krijgt harde kritiek, raakt een klant kwijt of ziet hoe iemand die jonger is dan jij je voorbijstreeft. Je lichaam spant zich aan. Je blik versmalt. Een zin uit een artikel kan daar niet tegenop.
De meeste mensen lezen iets over een groeimindset, voelen zich een dagje gemotiveerd en vallen dan weer terug in dezelfde patronen. Jij bent hier omdat je iets wilt dat blijvend is.
Het onderzoek geeft zowel reden tot voorzichtigheid als tot hoop. In een nationaal onderzoek dat in 2019 in Nature werd gepubliceerd, deden meer dan 12.000 leerlingen uit de negende klas in de Verenigde Staten mee aan twee online sessies van 25 minuten over een groeimindset. Leerlingen met lagere prestaties scoorden ongeveer 0,10 cijferpunten hoger in de kernvakken. Die winst liep op tot ongeveer 0,15 cijferpunten op scholen waar de groepsnormen uitdagend werk aanmoedigden (samenvatting van het onderzoek door Penn State).
Meta-analyses geven nog een reden tot voorzichtigheid. Twee analyses die in 2018 in Psychological Science zijn gepubliceerd, met respectievelijk 365.915 en 57.155 deelnemers, toonden een zwak verband aan tussen een groeimindset en schoolprestaties, en een klein totaal effect van interventies gericht op de mindset (Sisk et al., 2018).
Een les over een groeimindset is geen toets die je zomaar kunt omzetten. Op zichzelf heeft het maar weinig effect, maar het wordt sterker naarmate de omgeving van iemand daar meer op inspeelt.
Werkt een groeimindset eigenlijk wel?
Een groeimindset is een overtuiging die bepaalt hoe je op fouten reageert, maar het effect ervan is bescheiden als het alleen als informatie wordt aangereikt. Uit het Nature-onderzoek uit 2019 bleek dat leerlingen met lagere prestaties na minder dan een uur instructie een verbetering van ongeveer 0,10 cijferpunten lieten zien, met grotere verbeteringen in een ondersteunende omgeving met leeftijdsgenoten. De praktische conclusie is dat een mindset pas blijvend is als zowel de praktijk als de omgeving deze ondersteunen.

Je gemoedstoestand bepaalt welke houding je aanneemt
Denk eens terug aan de laatste keer dat je helemaal uitgeput was en je alleen maar bezig was met wat er allemaal mis zou kunnen gaan. Er leek geen enkele strategie mogelijk. Denk nu eens aan diezelfde uitdaging op een dag dat je je sterk voelde. Toen leek het net een puzzel. De uitdaging was niet veranderd. Jouw gemoedstoestand was veranderd.
Daarom zegt Tony Robbins: Toestand = Verhaal = Strategie. Je emotionele toestand bepaalt het verhaal dat je over een probleem vertelt, en dat verhaal beperkt de strategieën die je kunt bedenken.
Tony noemt drie krachten die je toestand bepalen. Fysiologie gaat over hoe je ademt, staat en beweegt. Focus gaat over waar je je aandacht op richt en welke vragen je stelt. Overtuigingen zijn de betekenis die je geeft aan wat er gebeurt. Samen vormen ze de ‘peak state ’-drie-eenheid.
De wetenschap wijst in dezelfde richting. Uit een onderzoek uit 2011 in Psychological Science bleek dat mensen met een groeimindset een sterkere hersenreactie vertoonden op hun eigen fouten en nauwkeuriger waren nadat ze een fout hadden gemaakt (Mind your errors, Psychological Science, 2011).
Een groeimindset zie je aan de aandacht die je eraan besteedt, niet alleen aan je houding. Mensen met een groeimindset kijken goed naar hun fouten, en door die aandacht worden ze er daarna beter van.
Je besteedt elke seconde je aandacht. Als die aandacht op een fout valt als informatie, leer je ervan. Als die aandacht op de fout valt als bewijs van wie je bent, sta je stil. Waar je aandacht naartoe gaat, stroomt je energie. Leren je gedachten te beheersen begint met beslissen waar je aandacht als eerste naartoe gaat.
Wat is het verschil tussen een groeimindset en positief denken?
Positief denken is de gewoonte om goede resultaten te verwachten. Een groeimindset is het geloof dat je jezelf kunt verbeteren, ook als het resultaat tegenvalt. Positief denken troost je na een mislukking. Een groeimindset vertelt je wat je vervolgens moet doen. Lees voor meer informatie over het eerste punt over de kracht van positief denken.
Het geloof dat je nooit zelf hebt gekozen
Op een bepaald moment in je leven heb je iets besloten. „Ik ben niet creatief.” „Ik kan niet goed met geld omgaan.” „Ik ben te oud om opnieuw te beginnen.” Niemand heeft het je gevraagd. Een leraar, een ouder of een mislukking op het verkeerde moment heeft die gedachte bij je geplant, en jij hebt die vastgehouden.
Ook vandaag de dag bepaalt die overtuiging nog steeds welke risico’s je neemt. Misschien speelt die overtuiging maar op één gebied van je leven: je kunt erop vertrouwen dat je als leider blijft groeien, terwijl je tegelijkertijd denkt dat je lichaam, je relaties of je financiën vastliggen. Die overtuiging bepaalt welke deuren je opent, welke aanbiedingen je afslaat en welke versies van je leven je niet meer durft te dromen.
Wat heeft het je al gekost? Het bedrijf dat je niet bent begonnen. Het gesprek dat je hebt uitgesteld. De jaren.
Je verleden is niet hetzelfde als je toekomst. Maar een overtuiging die je nooit onder de loep hebt genomen, zorgt ervoor dat het wel zo voelt. Dit is het patroon dat ten grondslag ligt aan beperkende overtuigingen en aan de angst om te falen.
Je kunt deze overtuiging wel herkennen, maar toch niet wegkrijgen. Begrip verandert er niets aan.
Uit onderzoek van het Snyder Lab for Genetics aan de Stanford University, waarbij deelnemers aan evenementen van Tony Robbins werden gevolgd, bleek dat het vermogen om beperkende overtuigingen te herprogrammeren met 300% was toegenomen (Wordt Tony Robbins door de wetenschap ondersteund?, klinische studie NCT04172051). Unleash the Power Within (UPW) biedt vier dagen lang live, meeslepende workshops die precies hierop gericht zijn.
De firewalk ervaring van de eerste avond is het eerste bewijs dat wat onmogelijk leek, dat toch niet is.
→ Ontdek ' Unleash the Power Within ' in Europa

Vier manieren om deze week een groeimindset te ontwikkelen
Om een overtuiging te trainen, heb je herhaling nodig en moet je lichaam meedoen. Deze vier stappen zijn bewust kort gehouden. Elke stap duurt minder dan vijf minuten.
1. Schrijf die vaste overtuiging in één zin op
Schrijf het op zoals je het zou zeggen: „Ik ben niet iemand die …“ Eén zin, zonder het te verzachten. Zodra een overtuiging op papier staat, zie je dat het een zin is en geen feit.
2. Verander eerst je fysiologie
Voordat je iets in een ander perspectief bekijkt, ga dan even bewegen. Sta op, strek je borstkas en haal tien keer langzaam adem. Fysiologie is een van de drie krachten die Tony noemt, en het is degene die je nu meteen kunt veranderen, zonder dat je eerst een betere gedachte nodig hebt.
3. Stel een betere vraag
Vervang "Waarom ben ik hier zo slecht in?" door "Wat kan ik hiervan leren?" Je hersenen geven antwoord op de vraag die je ze stelt. Een betere vraag zorgt ervoor dat je je aandacht richt op een strategie in plaats van op een oordeel.
4. Houd de voortgang bij, niet de resultaten
Een groeimindset heeft bewijs nodig, en dat bewijs komt voort uit kleine, zichtbare vooruitgangen. Schrijf elke dag één ding op dat beter is dan gisteren. Zo pas je CANI toe op je dag, en Tony leert ons dat vooruitgang gelijk staat aan geluk. Herhaling is de moeder van de vaardigheid, en door vooruitgang steeds weer te herhalen, bouw je het geloof op dat je vooruitgang kunt boeken. Veel gewoontes van toppers volgen dezelfde logica.
Wat is er nu anders?
Je kwam hier met die term in je achterhoofd, maar twijfelde of die wel zou standhouden. Nu weet je waarom een zin onder druk faalt, hoe je gemoedstoestand bepaalt welke mindset naar voren komt, en waar je eigen vastgeroeste overtuiging zich schuilhoudt. De stap van weten naar doen is nu klein: één zin. Je mindset verandert op het moment dat je tegen die oude overtuiging in handelt, niet op het moment dat je die begrijpt.
Begin vandaag nog: schrijf de zin op die begint met „Ik ben niet iemand die …” over het gebied waarin je het meest vastzit. Voeg dan aan het eind deze woorden toe en lees het één keer hardop voor: „en ik ben aan het leren hoe.”



